# LLM (Büyük Dil Modeli)

> LLM (Large Language Model; büyük dil modeli), devasa metin verisi üzerinde eğitilerek insan dilini anlayıp üretebilen yapay zekâ modelidir. ChatGPT, Gemini ve Claude gibi asistanların temelini oluşturur; soru yanıtlama, özetleme ve metin üretme görevlerini, eğitim verisinden öğrendiği istatistiksel dil örüntülerine dayanarak gerçekleştirir.

Kaynak: https://promptfront.com.tr/sozluk/llm
Yayıncı: PromptFront GEO & AEO Sözlüğü (https://promptfront.com.tr/sozluk)

---

**LLM (Large Language Model; büyük dil modeli)**, çok büyük metin derlemeleri üzerinde eğitilerek dili anlamayı ve üretmeyi öğrenen yapay zekâ modelidir. ChatGPT, Gemini, Claude ve Perplexity'nin arkasındaki çekirdek teknoloji budur. 2026 itibarıyla LLM'ler yalnızca sohbet aracı değil, milyonlarca kullanıcının bilgiye ve işletme önerilerine ulaştığı birincil kanallardan biridir.

## LLM nasıl çalışır?

Bir LLM, metni **token** adı verilen küçük parçalara böler ve bir sonraki token'ın olasılığını tahmin ederek cevabı adım adım üretir. Bilgiyi bir veritabanı gibi saklamaz; eğitim verisindeki örüntüleri öğrenir. Bu yüzden zaman zaman [halüsinasyon](/sozluk/halusinasyon) denen uydurma cevaplar üretebilir. Güncel bilgi gerektiğinde birçok sistem, web aramasını modele bağlayan [RAG](/sozluk/rag) mimarisini kullanır.

## LLM'ler hangi ürünlerde kullanılır?

| Ürün | Geliştirici | Model ailesi |
| --- | --- | --- |
| ChatGPT | OpenAI | GPT |
| Gemini | Google | Gemini |
| Claude | Anthropic | Claude |

Teknik ayrıntılar için geliştirici dokümantasyonlarına bakabilirsiniz: https://platform.openai.com/docs ve https://docs.anthropic.com

## LLM'ler işletmeniz için neden önemlidir?

Kullanıcılar ürün ve hizmet araştırmalarını giderek daha fazla LLM tabanlı asistanlara soruyor. Modelin markanız hakkında ne bildiği ve sizi hangi sorgularda önerdiği, yeni müşteri kazanımını doğrudan etkiler. Seçim mekanizmasının işleyişi [ChatGPT işletmeleri nasıl seçiyor?](/rehber/chatgpt-isletmeleri-nasil-seciyor) rehberinde, bu görünürlüğü artırma yöntemleri ise [GEO nedir?](/rehber/geo-nedir) rehberinde anlatılmaktadır.

İlgili terimler: https://promptfront.com.tr/sozluk/uretken-yapay-zeka, https://promptfront.com.tr/sozluk/halusinasyon, https://promptfront.com.tr/sozluk/rag, https://promptfront.com.tr/sozluk/token, https://promptfront.com.tr/sozluk/egitim-verisi